Grupa studentów, w każdym razie młodych ludzi, zapuszcza się do nowo odkrytej jaskini w Beskidach. Tak, jak najbardziej są to Polacy i mają polskie imiona. Czterech chłopców i cztery dziewczyny. Wśród nich są dwie pary, i to tak śmiesznie, bo obie zajęte panny są siostrami, a obaj panowie są bliźniakami. Cztery pozostałe osoby łączą mniej lub mocniej rozwinięte więzi koleżeńskie.
Wewnątrz jaskini odkrywają, że korytarze ciągną się gdzieś daleko, są dość ciasne, pojawia się w nich tajemnicza mgła, w której bohaterowie ostatecznie się gubią. Dwie pary trzymają się razem, ale z pozostałych czterech osób dwie idą razem, i jest to chłopak i dziewczyna, którzy niezbyt się znają (ale będą wkrótce parą), a ostatnie dwie osoby to w ogóle indywidualiści i każde trafia do innego miejsca.
W końcu wychodzą z zamglonej jaskini, ale odkrywają, że są w jakimś innym świecie. Nie wiedzą o tym, ale przeszli przez portal międzywymiarowy i znaleźli się na planecie zamieszkałej przez antropomorficzne istoty. Każda grupa (czy osoba) wyszła gdzie indziej, i tu zaczynają się ich przygody. Celem będzie nawiązanie kontaktu z tubylcami i odnalezienie siebie nawzajem, a potem odszukanie sposobu, jak wrócić na Ziemię.
Każda z grup, która wychodzi z jaskini, trafia w inne miejsce i od samego początku przeżywa różne dziwne przygody. Para, która na razie nie jest parą, trafia do więzienia w osadzie elfów :) Za naruszenie ich zasad :) Bo niszczyli naturę. Chłopak indywidualista trafia do wioski, gdzie jest gorąco przyjęty przez tubylców, uczy się ich języka, poznaje zwyczaje itd. Dziewczyna indywidualistka trafia do miasta, gdzie traktują ją trochę jak obiekt muzealny. Wreszcie czwórka złożona z dwóch par trafia do grodu, gdzie dość szybko wkręca się w łaski władcy i próbuje nawet wpływać na rządy.
Teraz o samych tubylcach. Nie są to po prostu kobiety i mężczyźni. Odwrotnie niż u Tolkiena, na początku byli ludzie, o ile tak można powiedzieć o kosmitach. Bardzo ludzcy... konwergencja. Tylko bardziej wodolubni. Genetycznie XX to kobiety, XY to mężczyźni.
Próbowali żyć tak jak ludzie na Ziemi, czyli niszcząc i dewastując wszystko wokół siebie. I wtedy, gdy jeszcze niewiele zostało zniszczone, zaszła mutacja chromosomalna chromosomu X i pojawił się chromosom Z, który generalnie decydował o wykształceniu płci męskiej, oraz chromosom W, który decydował o wykształceniu płci żeńskiej, przy czym musiał zawsze towarzyszyć chromosomowi Z. Istoty posiadające chromosomy ZW zmieniły się morfologicznie i fizjologicznie. Zmianą morfologiczną było pojawienie się możliwych bardzo jasnych włosów, obok odcieni ciemniejszych (ale ludzie XX/XY nigdy tak jasnych włosów nie mieli, choć mogli mieć ciemniejsze tak samo jak ci ZW/ZZ) i wydłużonych uszu. Wzrosła u nich znacząco długość życia, ale zmniejszyła się płodność. Mogli mieć więcej dzieci, ale nie byli w stanie płodzić ich jedno po drugim. Do tego zapadli na chorobliwą miłość do natury, stali się strażnikami dzikiej przyrody i wrogami wszystkich, którzy próbowali ją naruszać. Starali się żyć z minimalną ingerencją w naturę. Krótko mówiąc, istoty ZW/ZZ to elfy :) Tylko że w przeciwieństwie do elfów Tolkiena pojawili się po ludziach.
Ludzie, czyli ci XX/XY, zadomowili się w osadach typu dużych wsi, a nawet miast, bardziej średniowiecznego typu. Potem jeszcze pobudowali osady warowne (i to były łącznie 3 typy ludzkich osad, nie tylko miasta i wsie, zgodnie z tym, że to jest przecież kraina obfitości i wszystko jest bardziej zróżnicowane). Elfowie (ZW/ZZ) żyli na podobieństwo elfów Tolkiena w lasach lub na drzewach jak w Avatarze, a ich osady to czwarty typ siedzib kosmitów (kolonia? trudno oddać na polski).
Różnice w chromosomach płciowych nie uniemożliwiały krzyżowania się i wkrótce do takich doszło i to w obu możliwych kombinacjach (XX × ZZ oraz ZW × XY), choć początkowo takie związki były objęte tabu. Na początku zresztą i tak tego typu kontakty miały miejsce, pramatką rodu elfów była elfka ZW, i żeby powstał pierwszy elf ZZ, i tak musiało dojść do kilku co najmniej krzyżówek. Tu nawet można opowiedzieć całą historię :)
Potem jednak elfowie oddzielili się od ludzi, a istniejące osobniki mieszane wymarły bezpotomnie. Elfowie mnożyli się na terenach unikanych przez ludzi, więc z czasem ich liczba znacząco wzrosła.
Dochodziło ciągle do różnych interakcji obu „ras”, choćby wtedy, gdy ludzie próbowali karczować lasy, których bronili elfowie. W końcu, w mniej lub bardziej pokojowy sposób, doszło do wyznaczenia terenów dostępnych dla ludzi i terenów zakazanych, gdzie nie mieli oni prawa się osiedlać, a nawet takich, gdzie nie mieli w ogóle wstępu. Sami ludzie przekonali się, że tak jest dla nich lepiej, zwyciężył względny szacunek dla przyrody i potrzeba współżycia z naturą. To zahamowało rozwój przemysłu, ale i tak to ludzie, a nie elfy, wymyślali różne wynalazki i żyli w o wiele bardziej stechnicyzowanym świecie.
Z czasem wzajemne animozje zmniejszyły się, i gdy ludzie zaczęli szanować zasady dobrego współżycia z przyrodą, tabu zostało zniesione. Pojawiły się związki elficko-ludzkie, z których... no właśnie, nie rodzili się automatycznie „półelfowie”, choć i tacy także.
Osobniki XW to półelfki, osobniki YZ to półelfy. Jednak z krzyżówki kobiety XX i elfa ZZ poczynały się osobniki XZ, które były obojnakami. Normalnie byli bezpłodni i niezainteresowani związkami, ale co miesiąc wchodzili na kilka dni w okres rui, albo jako osobnik męski, albo jako żeński, i wtedy mogli płodzić własne potomstwo.
Ogólnie więc po jakimś czasie populacja kosmitów składała się z ośmiu różnych „rasopłci”:
Ci ostatni byli bezpłodni i pełnili m.in. funkcje kapłanów. Nadzorowali tradycję, byli często mędrcami, niektórzy rzemieślnikami, naukowcami, czasem przywódcami. Przez to, że nie mogli mieć dzieci, starali się działać społecznie. Jak na Seksmisji popęd płciowy zastąpiono popędem do kariery, tak tu popęd płciowy dał raczej popęd do działania na rzecz innych, tak jak u pszczół czy termitów. Ale z tą różnicą, że to często nie byli zwykli robotnicy, prędzej artyści lub filozofowie. Bezpłciowcy byli szanowani i poważani przez wszystkich, choć na początku historii to właśnie oni nałożyli tabu na kontakty ludzko-elfickie.
Mimo tabu przez całe dzieje zdarzały się związki ludzko-elfickie, dlatego ciągle gdzieś żyli jacyś bezpłciowcy. Rodziły je elfki ZW lub półelfki XW, jeśli ich partnerem był ludzki mężczyzna XY lub półelf YZ. W każdym z czterech przypadków średnio co czwarte dziecko było bezpłciowcem. I zawsze były elfki, które chciały, by ich potomek rządził innymi, początkowo jako kapłan, potem także jako wódz. Stąd łamały tabu i decydowały się na stosunki z mężczyznami ludzi. Mało to, uwodziły ich czasem jak syreny :)
A co do obojnaków... ci mieli średnio większe zdolności techniczne, i wymyślali różne wynalazki. Generalnie elfy nie za bardzo tolerowały wszelkich nie-elfów w swoich koloniach, jedynie półelfy mogły się tam jeszcze osiedlać, choć też nie za chętnie. Czasem wręcz byli wypędzani z elfickich kolonii. Ludzie nie byli co prawda aż tak czuli na punkcie natury, jednak byli o wiele bardziej otwarci na innych. Zdecydowana większość półelfów, a także obojnacy i bezpłciowcy mieszkali wśród ludzi, półelfowie najczęściej na wsiach, obojnacy i bezpłciowcy głównie w miastach i grodach, ale byli też tacy, zwłaszcza kapłani wśród bezpłcowów, którzy znajdowali sobie jakąś małą wioskę i tam pełnili rolę kogoś w rodzaju szamana, żerując na lokalnej społeczności jak pasożyt Homo parasitus sacer :-) .
Prawo traktowało obojnaków jako typową trzecią płeć. Mogli oni żyć w trwałych związkach w parach i wtedy naprzemiennie płodzili i wydawali na świat potomstwo, mogli też tworzyć związki z ludźmi, elfami lub półelfami określonej płci, ale każdy wiedział, że nie są to związki trwałe i że taki obojnak potrzebuje czasem zmiany płci. Aby życie miało smaczek, raz dziewczynka, raz chłopaczek :)
Prawo dopuszczało też sytuacje, gdy powstawał związek trójkątny: samiec, samica i obojnak, i była to jedyna usankcjonowana postać bigamii. Dopuszczalne były jeszcze, i nawet częstsze, układy kwadratowe: samiec, samica, dwa obojnaki. Samiec i samica (np. mężczyzna i kobieta, ale także elfy czy półelfy) żyli ze sobą w dni, gdy obojnak był niezainteresowany, a gdy wchodził w stan rui, wówczas przejmował osobę przeciwnej płci do tej, którą właśnie sam osiągnął. Właśnie dlatego więcej było związków kwadratowych, bo wtedy ten drugi partner jednopłciowy brał mógł zażywać rozkoszy z drugim obojnakiem. Gdy dwa obojnaki żyły blisko siebie, i jeden stawał się kobietą, drugi automatycznie stawał się mężczyzną, działały tu feromony. Na takie czworokątne układy zgadzały się niektóre pary rozdzielnopłciowe, dzięki temu rodzina była większa i było większe urozmaicenie, a niektórzy tego potrzebowali. Partner, który co jakiś czas szedł do obojnaka, co prawda dokonywał niby zdrady, ale z drugiej strony za miesiąc zdradzony mógł się odegrać i współżyć z tym samym obojnakiem, który przybrał formę płci przeciwnej niż ostatnio.
Tabela krzyżowania
| \ | ⚥ obojnak | ♂ mężczyzna | ♂ półelf | ♂ elf | ⚥ obojnak | ||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| XZ | XY | YZ | ZZ | XZ | |||||
| X | X | Y | Y | Z | Z | Z | |||
| ⚥ obojnak | XZ | X | ♀ kobieta XX | ♂ mężczyzna XY | ⚥ obojnak XZ | ||||
| ♀ kobieta | XX | X | |||||||
| ♀ półelfka | XW | X | |||||||
| W | ♀ półelfka XW | ⚬ bezpłciowiec YW | ♀ elfka ZW | ||||||
| ♀ elfka | ZW | W | |||||||
| Z | ⚥ obojnak XZ | ♂ półelf YZ | ♂ elf ZZ | ||||||
| ⚥ obojnak | XZ | Z | |||||||
•
| \ | ⚥ obojnak XZ | — | ⚥ obojnak XZ | |||
|---|---|---|---|---|---|---|
| — | ♂ półelf YZ | |||||
| ♂ mężczyzna XY | ♂ elf ZZ | |||||
| X | Y | Z | ||||
| ⚥ obojnak XZ | ♀ półelfka XW | ♀ kobieta XX | X | ♀ kobieta XX | ♂ mężczyzna XY | ⚥ obojnak XZ |
| — | ♀ elfka ZW | W | ♀ półelfka XW | ⚬ bezpłciowiec YW | ♀ elfka ZW | |
| ⚥ obojnak XZ | — | Z | ⚥ obojnak XZ | ♂ półelf YZ | ♂ elf ZZ | |
•
| ♀ kobieta XX | ← | ♂ mężczyzna | ⚥ obojnak | × | ♀ kobieta | ♀ półelfka | ⚥ obojnak |
| ♂ mężczyzna XY | ← | ♂ mężczyzna | ♂ półelf | × | ♀ kobieta | ♀ półelfka | ⚥ obojnak |
| ♀ półelfka XW | ← | ♂ mężczyzna | ⚥ obojnak | × | ♀ elfka | ♀ półelfka |
| ♂ półelf YZ | ← | ♂ mężczyzna | ♂ półelf | × | ♀ elfka | ⚥ obojnak |
| ♀ elfka ZW | ← | ♂ elf | ♂ półelf | ⚥ obojnak | × | ♀ elfka | ♀ półelfka |
| ♂ elf ZZ | ← | ♂ elf | ♂ półelf | ⚥ obojnak | × | ♀ elfka | ⚥ obojnak |
| ⚥ obojnak XZ | ← | ♂ mężczyzna | ⚥ obojnak | × | ♀ elfka | ⚥ obojnak |
| ⚥ obojnak XZ | ← | ♂ elf | ♂ półelf | ⚥ obojnak | × | ♀ kobieta | ♀ półelfka | ⚥ obojnak |
| ⚬ bezpłciowiec YW | ← | ♂ mężczyzna | ♂ półelf | × | ♀ elfka | ♀ półelfka |